مقاله درباره دستور خطّ فارسی

مقاله درباره دستور خطّ فارسی

تعداد صفحات: 53

نوع فایل: پی دی اف ،

دسته بندی:

قیمت: 4000 تومان

تعداد نمایش: 128 نمایش

ارسال توسط:

برای خرید فایل کامل این محصول از دکمه مقابل استفاده کنید:

پس از پرداخت لینک دانلود برای شما نمایش داده می شود.

4000 تومان – خرید

مقاله درباره دستور خطّ فارسی

مقدمه
خط چهرۀ مکتوب زبان است و همان گونه که زبان از مجموعۀ اصول و قواعدی
پیروی م یکند، خط نیز باید پیرو اصول و ضوابطی باشد که « دستور زبان » به نامِ
نامیده ایم. « دستور خط » مجموع آن اصول و ضوابط را
ما خطّ فارسی، به موجبِ اصل پانزدهمِ قانونِ اساسیِ جمهوریِ اسلامی ایران،
خطّ رسمی کشور ماست و کلّیۀ اسناد رسمی و مکاتبات و کتابهای درسی باید
به این خط نوشته شود و طبعاً چنین خطّی باید قواعد و ضوابطی معلوم و مدوّن
داشته باشد تا همگان، با رعایت آنها، هویّت خط را تثبیت کنند و محفوظ دارند.
تدوین مجموعۀ قواعد و ضوابطِ خطّ فارسی، مخصوصاً در سالهای اخیر که
استفاده از رایانه در عرصۀ خط و زبان روزافزون شده و حروفچینی و
صفحه آرایی و ویرایش و نمونه خوانی و تهیۀ نمایه و کارهای بسیار دیگری در
حوزۀ نگارش و چاپ بر عهدۀ رایانه قرار گرفته و در نتیجه دایرۀ شاغلان به امر
چاپ و تکثیر از حلق ۀ متخصّصانِ سنّتیِ این فن بسی فراتر رفته و فرا ختر
شده، ضرورت و اهمیت بیشتری پیدا کرده است، چنا نکه نگرانی از خطر بروز
تشتّت و اِعمال سلیق ههای مختلف و متضاد نیز نسبت به گذشته افزایش یافته
است.
۲ د ستور خطّ فارسی
در بابِ دستور خطّ فارسی، همواره اختلاف سلیقه و مشرب وجود داشته
است؛ بعضی طرفدارِ بازگذاشتنِ دستِ نویسنده در انتخاب شیوۀ نگارش بوده و
حداکثر جواز و رخصت را تجویز م یکرده اند و بعضی دیگر، برعکس، گرایش
به وضع قوانینی عام و قطعی و تخلّ فناپذیر داشته و آرزو م یکرده اند که در
عالم خط و کتابت نیز قوانینی شبیه قوانین حاکم بر علایم ریاضیات حاکم باشد.
از جهتی دیگر، برخی از اهل فن معایب و مشکلاتِ موجود در خطّ فارسی را تا
آن اندازه فراوان و جدّی دانست هاند که رفع آنها را جز با افزودن و درکار آوردنِ
حروف و علایم جدید میسّر نمی شمرده اند و گروهی دیگر کمترین تحوّل و
تبدّلی را در خطّ فعلی نپذیرفته و آن را به زیانِِ زبان می دانسته اند.
فرهنگستانِ زبان و ادبِ فارسیِ جمهوریِِ اسلامی ایران، به حکم وظیفه ای که
برحسب اساسنامۀ خود در پاسداری از زبان و خطّ فارسی برعهده دارد، از
همان نخستین سالهای تأسیس، درصدد گردآوریِ مجموع قواعد و ضوابط خطّ
فارسی و بازنگری و تنظیم و تدوین و تصویب آنها برآمد و در این کار راه میانه
اعتدال را رعایت کند. « دستور خطِّ فارسی » را برگزید و کوشید تا در تدوینِ
نخستین بار، در سال ۱۳۷۲ ، به ابتکار جناب آقای دکتر حسن حبیبی، ریاست
وقت فرهنگستان، کمیسیونی به مدیریت دکتر عل یاشرف صادقی و سپس استاد
احمد سمیعی، اعضای پیوستۀ فرهنگستان، تشکیل شد ۱ این کمیسیون، با تشکیل
جلسات متعدّد، دستور خطّ پیشنهادیِ خود را به شورای فرهنگستان تسلیم کرد
،(۷۲/۶/ ۷۲ تا ۳۰ /۲/ ۱ . اعضای این کمیسیون عبار تبودنداز آقایان دکتر محمّدرضا باطنی ( ۱۶ جلسه ، از ۷
دکتر جواد حدیدی، دکتر عل یمحمّد حق شناس، دکتر حسین داودی، استاد اسماعیل سعادت، استاد احمد
سمیعی(گیلانی)، مرحوم دکتر جعفرشعار، دکتر علی اشرف صادقی (که تا جلسۀ مورخ ۲۸ دی ۱۳۷۲
شرکت داشتند و پس از آن به علت مسافرت برای استفاده از فرصت مطالعاتی در جلسه شرکت
نکردند)، مرحوم دکتر مصطفی مقرّبی و استاد ابوالحسن نجفی.
دستور خطّ فارسی ۳
و شورا با دقّت و کندوکاو و جدّیتِ بسیار، طی ۵۹ جلسه ، آن را مورد بحث و
بررسی قرارداد. ۱ نظر شورا همواره بر آن بود که در تدوین و تصویب مجموعۀ
قواعد و ضوابطِ خطّ فارسی، از افزودن حرف و علامت جدید به مجموعۀ
حروف و علایم موجود خطّ فارسی پرهیز کند و همان گونه که در ضمنِ
نخستین اصل از قواعد کلّیِ دستورِ خطّ مذکور در این دفتر آمده است، سعی
کرد تا چهرۀ خطّ فارسی حفظ شود. این اعتدال و احتیاط از آن جهت ضروری
دانسته شد که، به اعتقاد اعضای فرهنگستان، خط اصولاً طبیعت و ماهیتی دارد
بسی پیچیده تر از علایمِ علومی مانند ریاضیات، و توقعِ قانونمندیِِ مطلق و قاطع
از خط داشتن و راه را بر هرگونه استنباط و سلیقه بستن با این طبیعت ناسازگار
است. علاوه بر این، فرهنگستان، در بررسی و تصویب قواعد و ضوابط خطّ
فارسی، معتقد بوده است که تثبیت قواعدِ متعارف و کمابیش مرسومِ خطّ
فارسی، در اوضاع و احوال فعلی، ضرور یتر و سودمندتر است از وارد کردنِ
حرف و علامتی جدید که ممکن است، با برانگیختن عقاید موافق و مخالف و
صف آرایی و جبهه گیری، به اصل مقصود که همانا تثبیت آن قواعد است لطمۀ
جدّی وارد کند.
۱٫ دستور خطّ فارسی در شورای فرهنگستان در دو شور مورد بحث و بررسی قرار گرفت. شور اوّل
۷۷ ) صورت /۹/ ۷۷ تا ۱۶ /۲/ ۷۶ ) و شور دوم در ۱۸ جلسه (از ۲۸ /۹/ ۷۴ تا ۳ /۷/ جمعاً در ۴۱ جلسه (از ۳
گرفت. اعضای شورا در این جلسات عبارت بودند از : مرحوم استاد احمد آرام (فقط ۸ جلسه)، استاد
عبدالمحمّد آیتی، دکتر نصرالله پورجوادی، مرحوم دکتر احمد تفضّلی ( ۲۵ جلسه)، دکتر حسن حبیبی،
۷۷ )، استاد بهاءالدین خرمشاهی، دکتر /۴/ دکتر غلامعلی حدّادعادل، دکتر جواد حدیدی، ( ۱۲ جلسه، از ۸
،(۷۷/۴/ محمّد خوانساری، دکتر علی رواقی، دکتر بهمن سرکاراتی، استاد اسماعیل سعادت ( ۱۲ جلسه، از ۸
استاد احمد سمیعی، دکتر علی اشرف صادقی، دکتر حمید فرزام، سرکار خانم دکتر بدرالزمان قریب ( ۱۲
۷۷ )، دکتر مهدی محقّق، دکتر حسین /۴/ ۷۷ )، دکتر فت حالله مجتبایی ( ۷ جلسه، از ۸ /۴/ جلسه، از ۸
معصومی همدانی(فقط ۱ جلسه)، مرحوم دکتر مصطفی مقرّبی ( ۵۰ جلسه)، استاد ابوالحسن نجفی.
۷۷ ) و دکتر حسین داودی و مرحوم دکتر /۴/ همچنین آقایان دکتر جواد حدیدی (تا جلسۀ ۱۴۴ مورخ ۸
جعفر شعار نیز به عنوان صاح بنظر در این جلسات حضور داشتند.

مقاله درباره دستور خطّ فارسی

برای خرید فایل کامل این محصول از دکمه مقابل استفاده کنید:

پس از پرداخت لینک دانلود برای شما نمایش داده می شود.

4000 تومان – خرید

پاسخ دهید